Pamięciotwórczy potencjał murali w przestrzeni komunikacyjnej polskich miast

Autor/innen

  • Agnieszka Mac Uniwersytet Rzeszowski

DOI:

https://doi.org/10.13173/WS.66.2.392

Schlagworte:

collective memory, linguistics, multimodal texts, murals

Abstract

The memory-forming potential of murals in the communication space of Polish cities

The starting point for my considerations is the definition of collective memory as images of the past activated in social communication resulting from the current needs of a given community. Shaping knowledge about the common past is possible thanks to memory carriers. The development of modern communication methods has expanded the palette of memory carriers, and their selection is increasingly influenced by vulnerability to global cultural trends. The subject of this article is the presentation of traces of the past in the public space in the form of murals. In recent years, murals have gained the status of key publicly available carriers of knowledge about the past in many Polish cities as a result of conscious actions of specific people or institutions. The article attempts to show the memory-forming potential of this kind of multimodal texts in the process of shaping collective memory.

Literaturhinweise

Assmann, Jan. 2008. Pamięć kulturowa: Pismo, zapamiętywanie i polityczna tożsamość w cywilizacjach starożytnych. (Tłum.: Anna Kryczyńska-Pham.) Warszawa.

Assmann, Jan. 2009. Kultura pamięci. W Saryusz-Wolska, Magdalena (red.), Pamięć zbiorowa i kulturowa: Współczesna perspektywa niemiecka (tłum.: Anna Kryczyńska-Pham), 59–99. Kraków.

Bachowski, Michał. 2019. Polak sfotografował ponad 500 murali patriotycznych. „To nowa sztuka ludowa”: Wywiad z Wojciechem Wilczykiem, https://noizz.pl/opinie/wojciech-wilczyk-sfotografowal-500-murali-patriotycznych-na-wystawe-slownik-polsko/838482d (dostęp 20.01.2021).

Bartmiński, Jerzy. 2006. Miejsce wartości w językowym obrazie świata. W Bartmiński, Jerzy (red.), Językowe podstawy obrazu świata, 131–148. Lublin.

Chlebda, Wojciech. 2012. Pamięć ujęzykowiona. W Adamowski, Jan & Wójcicka, Marta (red.), Pamięć jako kategoria rzeczywistości kulturowej, 109–120. Lublin.

Ciesielska, Małgorzta. 2013. Komunikacja wizualna w działaniu. W Wszołek, Mariusz (red.). Komunikacje w rozmowie 2, 122–168. Kraków.

Czachur, Waldemar. 2014. Pamięć, język a dyskursy medialne – rozmowa z prof. Astrid Erll, prof. Bożeną Witosz i prof. Robertem Trabą. tekst i dyskurs – text und diskurs 7. 1–19.

Czachur, Waldemar. 2018. Lingwistyka pamięci. Założenia, zakres badań i metody analizy. W Czachur, Waldemar (red.), Pamięć w ujęciu lingwistycznym, 7–55. Warszawa.

Czachur, Waldemar. 2019. Multimodalne profilowanie w dyskursach pamięci. Analiza na przykładzie internetowych zapowiedzi obchodów 50. rocznicy niemiecko-francuskiej Mszy Pojednania w Reims i 25. rocznicy polsko-niemieckiej Mszy Pojednania w Krzyżowe. Stylistyka 28. 455–471.

Czerwiński, Maciej. 2012. Semantyka dyskursu historycznego. Kraków.

Czerwiński, Maciej. 2014. Archiwum znaków – semiotyka pamięci kulturowej. tekst i dyskurs – text und diskurs 7. 31–48.

Domke, Christine. 2010. Der Ort des Textes – Überlegungen zur Relevanz der Platzierung von Kommunikaten am Beispiel von Flughäfen. W Stöckl, Hartmut (red.), Mediale Transkodierungen: Metamorphosen zwischen Sprache, Bild und Ton, 85–104. Heidelberg.

Fedor, Dariusz (red.). 2010. Sztuka Ameryki Łacińskiej. Kraków.

Gajewicz, Paulina. 2018. Wynieść sztukę na ulicę – barwna historia murali, https://www.morizon.pl/blog/wyniesc-sztuke-na-ulice-historia-murali (dostęp 22.04.2020).

Gawrycki, Marcin. 2009. Dzieje kultury latynoamerykańskiej. Warszawa.

Golka, Marian. 2009. Pamięć społeczna i jej implanty. Warszawa.

Halbwachs, Maurice. 1963/2008. Społeczne ramy pamięci. (Tłum.: Marcin Król.) Warszawa.

Hauser, Arnold. 1974. Społeczna historia sztuki i literatury. Tom I. Warszawa.

Hołda, Renata. 2020. „Jesteście w naszej pamięci”: Polskie murale jako nośniki pamięci i popularna forma patriotyzmu. Relacje międzykulturowe / Intercultural relations 1(7). 47–64.

Jażdżewska, Iwona. 2017. Mural jako atrakcja turystyczna w mieście poprzemysłowym – przykład Łodzi. Turyzm 27(2). 45–57.

Kaznowski, Mariusz. 2018. Mur(al)owe podwoje do przeszłości – murale jako nośniki kultury historycznej na przykładzie wybranych prac w południowo-wschodniej Polsce. Zeszyty Naukowe Towarzystwa Doktorantów UJ: Nauki Społeczne 23. 203–245.

Korzeniewski, Bartosz. 2007. Medializacja i mediatyzacja pamięci – nośniki pamięci i ich rola w kształtowaniu pamięci przeszłości. Kultura Współczesna 3. 5–23.

Kula, Marcin. 2002. Nośniki pamięci historycznej. Warszawa.

Litorowicz, Aleksandra (red.) 2016. Mury: Diagnoza dynamiki środowiska twórców malarstwa monumentalnego. Raport z badań. Warszawa.

Łepkowski, Tadeusz. 1986. Historia Meksyku. Wrocław.

Mac, Agnieszka. 2017. Textdesign und Bedeutungskonstitution im multimodalen Fernsehtext: Dramatisierungsstrategien in deutschen und polnischen Nachrichtensendungen. Frankfurt am Main.

Pałys, Justyna. 2014. Sztuka uliczna jako medium komunikacji społecznej w Europie: Analiza materiałów źródłowych z Wielkiej Brytanii, Niemiec i Polski z lat 1970–2012. Warszawa. (Praca doktorska.)

Rajewski, Adam. 2013. Rozważania na temat Assmannowskiej teorii pamięci. Rocznik Antropologii Historii 1. 187–202.

Sarzyński, Piotr. 2013. Murale – nowa sztuka ulicy. Polityka, 17.09.2013.

Skowronek, Katarzyna. 2016. Pamięć – „stare”, „nowe” i „najnowsze” konteksty językowo-kulturowe. Horyzonty Wychowania 36. 47–65.

Stegu, Martin. 2000. Text oder Kontext: Zur Rolle von Fotos in Tageszeitungen. W Fix, Ulla & Wellmann, Hans (red.), Bild im Text – Text und Bild, 307–323. Heidelberg.

Stöckl, Hartmut. 2004. Die Sprache im Bild – das Bild in der Sprache: Zur Verknüpfung von Sprache und Bild im massenmedialen Text. Konzepte – Theorien – Analysemethoden. Berlin.

Stöckl, Hartmut. 2016. Multimodalität – semiotische und textlinguistische Grundlagen. W Klug, Nina-Maria & Stöckl, Hartmut (red.), Handbuch Sprache im multimodalen Kontext, 3–35. Berlin.

Street art, graffiti, mural – czym się różnią te pojęcia? (11.08.2019), https://ultrafioletowo.pl/artykuly/street-art-graffiti-mural-czym-sie-roznia-te-pojecia (dostęp 02.05.2020).

Sysło, Tomasz. 2014. W dzisiejszych czasach do ludzi docierają tylko obrazki. W Kamińska, Kamila (red.), Sztuka mojej ulicy. Społeczny wymiar street artu, 9–14. Wrocław.

Szacka, Barbara. 2006. Czas przeszły, pamięć, mit. Warszawa.

Szczęsna, Ewa. 2014. Zapisane w znakach. Cyfrowe reprezentacje struktur tekstowych. W Kloch, Zbigniew & Kaźmierczak, Marek & Grützmacher, Łukasz (red.), Znakowe wartości kultury, 299–314. Warszawa.

Szpunar, Magdalena. 2008. Kultura obrazu a ikonosfera Internetu. Studia Medioznawcze 3(34). 104–124.

Veröffentlicht

22.09.2021

Zitationsvorschlag

Mac, Agnieszka. 2021. Pamięciotwórczy potencjał murali w przestrzeni komunikacyjnej polskich miast. Die Welt der Slaven 66(2). 392–410. (DOI: 10.13173/WS.66.2.392.)

Ausgabe

Rubrik

Artikel

Kategorien